Inoiz esan ezin diren estalitako egien oihurik bortitzena Jun 11, 2019

Mahai baten bueltan hitz egitea, ardo on eta afari bikainarekin. Euskal gatazkari buruz dugun oroitzapenez hitz egitea, gure herriak bizi izan duen indarkeria sasoiaz aritzea.

HITZ zintzoez zipriztindutako topaketa. Gastronomiaz eta ardoz osatutako zubia.

Bizkaiko hogeita bi lagunek topaketa berezi bat izan dugu berriki: hitz zintzoz, gastronomiaz eta ardoz zipriztindutako topaketa. Eusko Jaurlaritzako Giza Eskubideen Idazkaritzak finantzatutako ekimen hau Giza Eskubide eta Bake Hezkuntzaren Elkarteen Foroak sustatzen du. Foroa Euskadiko 27 elkartek osatzen dute.

Segi irakurtzen

Zenbat eta jakintsuago, orduan eta apalago May 29, 2019

BLOGAK, bisita honekin, Barandiaranek Eskualdeari eman diona itzuli nahi dio.

Gipuzkoako bihotzean, Ataungo baserritar munduan…

… berezko distiraz nabarmentzen da gizon txiki erraldoi bati eskainitako museo bat, bere jatorrian sustraitua eta halaber bidaiari nekaezina, bere hizkuntzaren defendatzailea eta halaber beste sei hizkuntzaren jakituna.

Segi irakurtzen

Garaiak aldatzen ari dira May 1, 2019

The times they are a-changin (Garaiak aldatzen ari dira), abesten genuen Bob Dylanekin hirurogeita hamarreko hamarkadan.Hitz horiek etorri zaizkit burura gaur goizean nire hiri berritik paseoan nindoala eta Bilboko itsasadarra orain dela hiru hamarkada nolakoa zen gogoratzen nuela, gaur egun denarekin alderatuta.

Bi errealitate erabat desberdinak dira, bata industriala, grisa eta itsusia; bestea turistikoa, argitsua eta ederra.Antzeko sentsazioak ditut egungo Donostia kosmopolita nire umezaroko eta gaztaroko Donostia lasaiarekin alderatzen dudanean.

Miguel Larreina*

Segi irakurtzen

Mirari izeneko udaberriko berdea Abr 28, 2019

HOSTOZ hosto 40 milioi mahatsondoren gainean, natura-berdearen tapiza.

Mahatsondoak almenetan bandera berdea dutela esnatu dira.  Berde nahi zaitut, berde.Paisaia berdea, milioika kimuz hornitua.Hosto berdeak, mahatsondo berdea, mahats berdeak, zilarrezko Mendilerroaren pean.Egur berdea Arabako sailetan.

Zapi berdeen ozeanoa, argi banderatxoak  esperantza aldarrikatuz.Arabako Errioxa lore, kimu eta mulkoz josita.

DUELA gutxi arte, mahatsondoek eskultura geldoak ziruditen…Baina bizi-bizirik zeuden.

Mahastiak ibaiertzean, terrazetan eguzkitan, erretenen ondoan, bidearen kontra…Asfaltoaren zauria ere berdez sendatu da.

Mendilerro garai eta zorrotzean begitantzen diren hostoak.Mahatsondo eta ardo soldaduz osatutako armada berdea muinoetan.Udaberria belar lurrintsuak, mitxoleta gorriak, txiribita zuri nanoak barreiatuz igarotzen da.Lurra biziberritu egiten da, finkak ametsetan daude, azken artzainak artaldearen epelean babestuta pasatzen dira.

BERE dorretik, Elvillarreko elizak paisaia nola beztitzen den berdez ikusten du.

Gizon bat lurrerantz makurtzen da, beste batek betroi behorrak gidatzen ditu ildoetan barna, emakume bat munduari deika dabil arte baten ondoan.Karmin hodei baten azpian, itzalak erraldoi bihurtzen dira.Artadi berdeak, aurrera nola egin erakusten duten haritzak, kosta ahala kosta, beti aurrera. 

Etxe batean kafe makina bat uluka dabil, ardo berri baten kortxoa kendu da, hasperen artean erretzen da egurra lurrean, eltzearen kantua irakitean.Dena sentitu nahi dut, Eskualdeko eliza altuetako kanpandorrea banintz bezala.Isiltasun hau, bera ere berde.Errepide lotia hutsik, txoriak elkar gorteatzen dabiltzan bitartean kimu berdeen artean.

LABRAZA bezala, mahatsondoekin Eskualde osoa birberdetzen da.

Zer egingo dute Labrazak eta Guardiak harresi zaharren atzean?Zenbat haziko da aurten Moredako olibadia, Oiongoa, Lantziegokoa?Zer historia berri sortuko da Villabuenan, Mañuetan, Samaniegon?Nola tratatuko ditu aurten zeruak Leza, Kripan edo Eltziego?

EBRO Lapuebla de Labarca zeharkatzen.

Zein gotorlekutatik jantziko dira aurten Nabaridas, Bastida, Lapuebla?Nola txirikordatuko da bizitza Elvillarren, Paganosen, Ekoran edo Buradon Gatzagan?Esadazue esaten nirekin zatoztela denak, eta ni zuekin denekin.Poetak kantatzen zuen bezala, “nire bihotzak zaramatzate”.

Goiz bare hau, lo berdea, lur arrea…Eguzkiak alaitasunez beteko du landa zabala, oparotasunez, orain berdez bete duen bezala.

ITXAROPEN banderak dira.

Ia dena ikusten duen Mendilerroaz jeloskor, badirudi Ebrokaltxatu eta neurri guztietako eta modu guztietako mahastien berdetasunari so egin nahi diola.  Txikiena, edo ederrena, edo aldatu berria, edo bertako zaharrena, edo hain historia polit duen hori…

Ibaiak berdin artatuko ditu herbizidek erraustutako mahastiak, edo temosoenak, eta zer esan izen ozen eta oso zahar duen horretaz.Bere ibilgutik altxatu ezinik, Ebrok begiak itxi eta haizearen kantua entzungo duhosto berdeen artetik, ametsetan bezala, urruneko marmarrean.

HOSTOAK hazi eta hazi egingo dira, eta mahats mulkoak ere, eta Paisaiaren funtsezko parte bihurtuko dira.

Ibaiak zerbait kontatuko dio itsasoari.Kanpaiak dilin-dalan.Zortziko bat.Jota bat.Bi zikoina hegan.Mahastizaina txistuka bere zereal berdea mahasti berde bihurtzeko ametsetan.

Zerbait esango du kristalezko bi kopak bihotzeko ehunka bodegatan topa egiten dutenean.Zerbait murmuratuko du egun horretan beldur guztien aurkako esperantzak babestuta, izan izotz, harri, euri jasa edo kezka izendaezin.

Mahatsondoak almenetan bandera berdea dutela esnatu dira.  Berde nahi zaitut, berde.Paisaia berdea, milioika kimuz hornitua.Hosto berdeak, mahatsondo berdea, mahats berdeak, zilarrezko Mendilerroaren pean.Egur berdea Arabako sailetan.

Zer sentituko dute Eskualdean mahatsondoak berriro berdetu direla ikusterakoan?

SANDRA Bravo bere mahastietako batean, Villabuenan, oraindik hostorik ez zegoenean.

“Emozioaeta ilusio handia zikloa hastera doala ikustean –idatzi du Sandra Bravo ardogileak Villabuenatik–.Atzera kontua, fruitua ikusteko eta urte osoan gordetako ideiak martxan jartzeko”.

ARABAKO Errioxako nekazari eskua,Iñigo Franco Atorrasagastirena.

“Mahatsondoa erortzen ari den ur guztia baliatzen ari da.Egun eguzkitsu batzuekin, Eskualde osoaberdez jantziko da”, dio Lezatik Iñigo Franco nekazariak.

VICTORIA Cañasen eskuak mulko batekin… eta iraileko hostoak.

“2019an oso ondo dator.Berandu, baina koskortuko dira”, badaki Eltziegon Victoria Cañas ardogileak.

CESAR Bermudez bere mahasti batean, hostoak agertu baino lehen.

 

“Ilusio handiz nagoerantzun du Cesar Bermudez mahastizainak Elvillarretik–.Orain nekazaritzaren 6 hilabete itogarriak hasten dira.Ea aurten kalitatezko uzta lortzen dugun, Arabako Errioxa egiten jarraitzeko”.

 

ETIENNE upategiko balkoian, mahastietara eta Mendilerrora begira.

 

OXER BASTEGIETA Eskualdea zein berde jantziko den erakusten duen irudi batean.

“Bizia da”, oihu egin du Guardiatik Etienne Cordonnier Leizaola ardogileak.“Eguzkiaren deiadarrada”, azpimarratu du Oxer Bastegieta ardogileak.

ORAINGOZ itxaropenaren berdearen ontzia badoa.

 

KORRIKA, MAGIA KOLEKTIBOA Abr 9, 2019

Bozkarioa lehertu da, 2019ko apirilaren 9 honetan, kilometroz kilometro, Arabako Errioxako zati handi batean…

… adin eta mota guztietako kometa batek ardoaren eta mahastiaren, olibondoen, Ebroren eta Mendilerro amaren Eskualdea zutik jarri balu bezala, euskararen alde.

Mahatsondoak jai handiaren lekuko mutu izan dira, pausotxoz pausotxo.Jende herrietatik irten zen, giroa elektrizatuz.Olibondo zaharrek euren azal zaharra tenkatu dute azaltzeko.Ezpondak, muino txikiak, partzelak, zokoak, abelbideak eta errekastoak galdezka zer ari zen gertatzen, bigarren udaberria etorri izan balitz bezala.

Segi irakurtzen

Besarkada solidarioak La Equidad olio errotatik Abr 7, 2019

Zenbat eta zenbat besarkada ematen diren argazki kameren objektiboetatik kanpo!Eta inor gutxik daki hori.Benetako besarkadak dira.Besarkada solidarioak.Gaurkoan, Moredako La Equidad olio errotak Arabako Elikagaien Bankuari emandako besarkada sinbolikoaren berri eman nahi dugu.Kontatu beharrekoa da horren beharrezkoa den keinu hau zertan datzan.Ospatzeko.Eredugarri izan dadin.

HAUEK dira olibondoaren beso solidarioak, antzinakoa bezain berria den keinu batean.

Joan zen apirilaren 2an “Zure pisua oliotan”zozketaren saria entregatu zen.Arabako Errioxako Olioaren VII. Jaian zozkatu zen saria, Moredan.Gogoratu behar da saridunak 150 kg pisua eman zuela. Moredako La Equidad Olio Errota Kooperatiboak pisu hori eman zion oliotan dohaintzan Arabako Elikagaien Bankuari.

Jose Angel Chasco*

 

Eguerdian, La Equidad errotako lehendakari den Jesus Eraso Diaz de Ceriok harrera egin die Arabako Elikagaien Bankuaren ordezkariei, Arabako Elikagaien Bankuko eta Elikagaien Bankuen Euskal Federazioko lehendakari den Daniel Fernandez Conderi, eta erakunde zibiko eta sozial honetako baliabideen eta kanpo harremanen arloko arduradun den Jaime Bobadillari.

ARABAKO Elikagaien Bankuari ehun litro olio baino gehiago entregatu zitzaion unea.

Gure gizarteko behartsuenen aldeko donazio honen bidez, La Equidad olio errotak, bere izena gogora ekarriz, elkartasuna zer den erakutsi du aurten ere.Izan ere, ekitateak esan nahi du berdintasuna, ontasuna, hurkoari laguntzeko sentimendua eta justiziaren aldeko sentimendua.

Jesus Erasok, oliba olio birjina estra entregatu aurretik, gonbita egin die Arabako Elikagaien Bankuaren ordezkariei olio errota barrutik ezagutzeko, oliba bilketa lehen nola egiten zen eta errotaren alde zaharrean nola ehotzen zen azalduz, non museo batean bezala gordetzen baitira piezak, tresnak eta bahetzeko makina zaharrak –olibak garbitzeko–, bilketarako saskiak, harrizko errotak, olio prentsak, etab.

OLIO errota zaharrera egindako bisita…

Errota zaharra ikusi ondoren, alde berria erakutsi die, non olibak hartzeko gune berria eta errotako makina modernoak, Decanter makina, olioa biltegiratzeko deposituak, etab. baitaude instalatuta.

OLIO errota berrira egindako bisita.

Eraso lehendakariak azaldu du nola sortu zen “Zure pisua oliotan” lehiaketa.Antxon Aguirre Sorondo historialari eta etnografoaren ideia izan zen, eta duela urte batzuk Euskal Herriko olio errotei buruzko azterlan bat egiten ari zela bururatu zitzaion.150 kg pisatzen zuen Antxon jatorrak zera esan zuen: “Niri sekula ez egokitzea espero dut”.

Aitzindariak elkartasunean.

Bestalde, Arabako Elikagaien Bankuko lehendakaria den Daniel Fernandezek esan duenez, Arabako Elikagaien Bankua 1998an sortu zen, oinarrizkoena ere kontsumitu ezin dutenen errealitatearen aurrean:

“Horren erakusgarri da hemen Moredan ikusten duguna, non nekazari gutxi eta xume batzuek eta olio kooperatiba batek urteak eta urteak daramatzaten Arabako Elikagaien Bankuarekin solidarioak izaten”.Eta zera nahi izan du:“Hau guztia eredu izatea.Moredako La Equidad olio errota kooperatiboa aitzindaria da Arabako lurraldean”.

 

Zabalduko ahal da zuek ematen duzuen eredua kuadrilla guztietako udalerrietara! Izango ahal dira denak solidarioak, beren inguruko produktuen bidez, Arabako Elikagaien Bankuarekin!”.

Saria emateko protokolozko ekitaldia amaituta, Jaime Bobadillak eta Daniel Fernandezek zera esan dute: “Olioa izugarri baloratzen dute, eskaera handia daukatelako eta nekez erantzun diezaieketelako behartsu guztiei.Krisia oraindik hor dago.Pobrezia ere hor dago, Arabako gure herrietan”.

MOREDA Arabako aitzindari da elkartasunean, La Equidad olio errotaren bidez.

Azaldu dutenez, Moredako oliba olioaren 150 litroak Arabako Elikagaien Bankuak Jundizko industrialdean duen biltegira eramango dira, eta bertatik abiatuz leku hauetan banatuko da:

harrera zentroetan, egoitzetan, jantoki sozialetan, etorkinentzako zentroetan, udaletan eta mankomunitate publikoetan, parrokia eta erlijio erakundeetan, kolektibo behartsuen aldeko elkarteetan eta elikagaien bankuetan, behar duten familien, pentsiodunen, alargunen, diru sarrera txikiak dituzten langileen eta abarren artean banatzeko.

“Batzuetan pobrezia ezkutuan egoten da, eta ikusten zaila da”.

MAHASTIA, olibadia eta zerealak hazten dira gaur egun Moredan.

Arabako Elikagaien Bankuak lanean dihardu bai baliabideak bai oinarrizko elikagaien donazioak lortzeko, hala nola olioa, azukrea, patatak, arrautzak…Eta pobreentzako oinarrizko elikagaien artean ardoa ezbadago ere, harrera ona egiten zaio ardoari ere, eta atsegin handiz onartzen dute, saldu eta baliabide ekonomikoak eskuratzeko.Gero, bildutakoarekin oinarrizko elikagaiak erosten dituzte, familia behartsuei emateko.

 

MOREDAN egindako oliba olio birjina estraren motak.

Gizartea gero eta kontzientziatuago dago elkartasunaren eta behartsuei lagundu beharraren inguruan.Bidezkoa baita.“Behartsuei laguntzea betebehar bat da”.Hori dela eta, Moredako La Equidad olio errota kooperatiboak egiten duen lan hau txalotzekoa da, urteak joan urteak etorri behartsuen aldeko zereginean murgilduta segitzen baitu, beste nekazari batzuentzat jarraitu beharreko eredu izaten.

*Moredako etnografoa.

Guardiako Kristo Hautsia Abr 2, 2019

Antonio Mijangos Guardiako apaizak besorik eta oinik gabeko Kristo baten egurrezko tailua aurkitu zuen, duela hiru urte, elizako bazter ezkutu batean; irudikatutako gorputzak zuloak zituen gerrialdean eta ezkerreko zangoan.Kristo Hautsi hori Erregeen Andre Maria Elizan dago, gaur egun.

ANTONIO Mijangos, duela hiru urte aurkitu zuen Kristo Hautsiaren eskulturaren ondoan.

Elizako atari ikaragarria zeharkatu orduko, gurutziltzatuta dagoen Kristo Hautsia ikusiko dute eliztarrek zein turistek, eta zur eta lur geratuko dira hari begira.Izan ere, hari begiratzea isilpean irakurtzea baita.

Bada dioenik irudi hori, berez, tenplu bat dela.

Segi irakurtzen

Elvillarrek ‘Aingeru Guardako’ bat izan zuen 1939 eta 1940 artean Ene 13, 2019

1930. urtetik 1940ra Elvillarreko parroko izan zen On Anastasio Arrinda Albisuk herritar batzuen fusilamendua saihestu zuen, eta, beraz, heroi etikoa izan zen gerran zein gerraostean.

Elvillarreko parrokoari esker, zeina Deban Anes Arrinda jauna izenez ezagutzen baitzen, Espainiako Gerra Zibila amaitu ondoren, 1939tik 1940ra, Frankoren tropek ez zuten inor fusilatu Arabako Errioxako herri horretan.Apaizak hainbat bider lagundu zuen zenbait atxiloketa egin ez zitezen, atxilotzeko unean bertan horiek geldiaraziz edo atxilotuak egun gutxiren buruan inolako kargurik gabe atera zitezen ahaleginak eginez.

ANASTASIO ARRINDAk bere apaiz garaiko urte garrantzitsua igaro zuen.

Segi irakurtzen

Blogeko orrialdeak 57.000 aldiz ikusten dira hilean Sep 20, 2018

Zifrarik inportanteenetako bat da edozein blogentzat. Gure kasuan, 57.000 orrialde ikusten dira hilean.Hau da, hilabetean blogeko argitalpen desberdinak ikusi dituzten irakurleen 57.000 bisitaldi.

SEI EMAKUME martxoaren zortzian topa egiten, berdintasunaren alde: 2018ko argitalpen bat.

Beste datu garrantzitsu batek adierazten digunez, Arabako Errioxa bloga hedabide ezaguna da, bisitarien %36 zuzenean sartzen direlako.Bestela esanda, jendeak ezagutzen ditu dagoeneko blogaren marka eta edukiak.

Behin eta berriz egiaztatu nuen hori Arabako Errioxako Mahats Bilketaren Jai ospatu berrian, zeina joan zen igandean egin baitzen Bilarren.Jende asko hurbildu zitzaidan blogeko argitalpen desberdinak nabarmentzeko.Dirudienez, Luis Bujanda doktorearen “El Vino, prevención de numerosas enfermedades” artikulua oso gogoko izan zuen jendeak(*).

Luis Bujanda doktoreak blogean oraintsu argitaratu zuen artikuluak balorazio ona jaso zuen. 

Era berean, atseginez jaso zen Arantxa Tapia Eusko Jaurlaritzako Sailburuak Errioxa JIKren Kontseilu Arautzaileari egindako erreklamazioaren gaineko –Nekazaritza Ministerioaren bitartez– albistea, duela urtebete Arabako Errioxako upategiekin itundutakoa betetzeko.

Bestalde, hiru pertsonak laudatu egin zituzten Miguel Larreina idazleari “Rioja Alavesa-Sonsierra Paisaje Cultural Excepcional”izeneko bere azken liburua zela-eta egin genizkion elkarrizketak. Izan ere, liburuan Arabako Errioxa-Sonsierrako indarguneak agertzen dira, UNESCOk aintzat har ditzan. 

Miguel Larreinaren ESKUA, bere liburuaren gainean. Blogerako idazten duen esku bat.

Hunkigarria izan zen niretzat irakurleek oraintsuko askotariko argitalpenen inguruan esaten zituztenak entzutea.Jendeak gustura irakurri zuen, baita ere, Mañuetako Altun upategiko Iker Martinezieginiko elkarrizketa, kontuan izanik Mahats Bilketaren Jaiaren bezperan Ikerrek hiru sari jaso zituela Mahats Bilketaren Jaiko Ardo Lehiaketan.

Azkenik, eta inor ahazten ez dudalakoan, mahastizain beterano batek esan zidan hunkitu egin zela Bilarreko mahastiak goldatzen zituzten bi behor bretoiei buruzko erreportajea irakurriz, Alfred Ferris valentziarraArabako Errioxan egiten ari den lan onari erreferentzia eginez. 

ALFRED Ferris Venus izeneko bere behorraren atzean Bilarko mahasti bat goldatzen.

Bloga irakurtzen duten gehien-gehienek ez dute iruzkin idatzirik uzten argitalpenean.Izan ere, iragan igandean Bilarren beren iritzia aurrez aurre esan zidaten irakurleen artean, batek ere ez du inoiz iruzkinik idatzi.

Joan den asteartean, irakurle batek idatziz adierazi zuen Lehendakariak eta Arabako Diputatu Nagusiak blogari esklusiban egindako adierazpenek“Arabako Errioxa blogean egiten duzuen lana” bultzatzen dutela.  Bide batez, esan beharra dago Iñigo Urkulluren eta Ramiro Gonzalezen hitzok ezin konta ahala argitalpen eta irrati elkarrizketetan agertu zirela, nahiz eta inork ez zuen –kazetaritzaren gaitz endemikoa izaki– gure agerkaria aipatu.

BIZITZA beti da topa egiteko arrazoi… Bilarren edo hamaika lekutan.

Lanean buru-belarri dihardugu.Irakurleen erantzun ona poztasunez jasotzen dugu, baina zifrak ez zaizkigu burura igotzen.Dena bere lekuan dago.Bizitzan, saririk onena eguneroko lanean kartsu jardutea da.

Baina hori bai, azkengabeko esker onez hartzen ditugu afektuzko hitzak. 

JENDE OLDE horren parte bat hitz ederrez mintzatu zen blogari buruz Bilarren.

Joan zen asteartean gure kazetari zeregina laudatzen zuen irakurle bati esan niona ekarri nahi nuke hona, hitzak dagokien lekuan jarriz.  Argi utzi behar da blogak rol inportantea jokatuko duela irakurleek hala nahi badute:

“Egiari zor, bloga Eusko Jaurlaritzaren ekimenez sortu zen, Errioxako eta Arabako Errioxako Ardoaren eta Mahastiaren Paisaia Kulturalaren Hautagaitza hedatzeko (UNESCOren Mundu Ondare izateko).Blog hau komunikaziorako eta trukerako zubi bat da, jende asko eta askoren lanaren bidez eta mahastitik eta ardotik abiatuz sortzen diren baliabideekin urtez urte hobera egiten ari den Arabako eskualde hau sustatzeko.

Buruan hitzak DANTZAN / elkarrekin partekatzeko hitzak / Arabako Errioxa maitatuz.

“Familia osoak inplikatuta, belaunaldiz belaunaldi, landan eta upategian; horra hor, gure ezaugarri eder bat.Mila urteko ahalegina da, milurteko baten altxorra”.Ondare eder eta historikoa da, berez.Apartekoa dugu paisaia, apartekoak herritarrak.Paisaia kultural hori eta berezko nortasuna duten herritar horiek dira Euskadiri fruiturik onenak ekarriko dizkiotenak.Bloga tresna apal bat besterik ez da. Bat gehiago.

Mahasti ESKUALDEA nekazariz eta upategiz beterik, bizitza alde guztietatik taupaka.

Lehendakariak UNESCOri buruz hitz egin du Blogarekin Sep 17, 2018

 “UNESCOren gaia Herrialde osoari dagokio”,

adierazi du Iñigo Urkulluk; Ramiro Gonzalez Arabako diputatu nagusiak, berriz, Rioja Jatorri Izendapenaren barruan Arabako Errioxa izeneko Jatorri Izendapen propioa sortzea bultzatu nahi du.

Julio Flor *

Blogari esklusiboki egindako adierazpenak dira. Blogak bi arduradun instituzionalei egin zien galdera, igandean Billarren egindako Arabako Errioxako Mahats Bilketaren Jaian, une desberdinetan.

“Euskadirentzat oso garrantzitsua litzateke Arabako Errioxak bere berezitasuna zaintzeagatik egiten duen ahalegina nazioartean aitortzea”, adierazi zion igandean Blogari Iñigo Urkullu lehendakariak, Arabako Errioxako Mahats Bilketaren jaian.

Bi minutu nahikoa izan ziren lehendakariari bi galdera egiteko eta haren bi erantzunak jasotzeko.Blogak ez zuen aukera galdu nahi izan, eta Iñigo UrkullukArabako Errioxan kezka sortzen duen gai bati buruz duen iritzia jakin nahi izan zuen: UNESCOren Mundu Ondare izateko Errioxako eta Arabako Errioxako Mahastiaren eta Ardoaren Kultura Paisaiarako hautagaitza.

Lehendakariak eskatutakoari erantzuteko adeitasuna izan zuen.Eusko Jaurlaritzako lehendakariaren hitzak dira.Gure erakunde garrantzitsuenak egin duen lana hartu zuen hizpide, eta gure herrialdeko erakundeetatik ahalegina egiten jarraitzeko borondatea adierazi zuen.

Blogak, halaber, Ramiro Gonzalez Arabako diputatu nagusiarekin hitz egin zuen hiru bat minutuan. Eta bi erakundeen artean dagoen lotura egiaztatu ahal izan genuen.Diputatu nagusiaren adierazpenei esker, azken orduko berri bat ezagutu genuen; izan ere, Ramiro Gonzalezen aburuz, “pausoak eman behar ditugu, Rioja Jatorri Izendapenaren baitan Arabako Errioxa izeneko Jatorri Izendapen propioaren sorrera egia bihurtzeko”.

Eta are gehiago:“Jatorri Izendapen propio batek eta UNESCOren Mundu Ondare izendapenak esanahi berbera dute:gainerakoetatik bereizi egin behar dugu.Gure ardoek bereziak izan behar dute”.

Benetan baliagarriak izan ziren bost minutu horiek.Bi agintarien hitzak grabatuta geratu dira, eta Blog honetan transkribatuko ditugu, hitzez hitz.

LEHENDAKARIAREKIN, UNESCOren Mundu Ondareari buruz.

.- Lehendakari jauna, iritzia galdetu nahiko nizuke Arabako Errioxarentzat benetan garrantzitsua den gai bati buruz. Ea zer lan ari zareten egiten hemen nabarmena den amets bat egia bihurtzeko:eskualde honek, egunen batean, UNESCOren Mundu Ondarearen aitorpena jasotzea, alegia.

Urteak daramatzagu lanean UNESCOren Mundu Ondare aitorpena jasotzeko.Gogoan dut duela hiru urte Parisen izan nintzela, UNESCOren egoitzan, aurreko idazkari nagusiarekin hizketan.Bestalde, UNESCOko goi karguekin lanean aritu gara, Arabako Errioxako Mahastiaren eta Ardoaren Kultura Paisaiaren balioa aitor dezaten.

Hori lortzeko beharrezkoak diren pausoak ematea espero dut; izan ere, Euskadirentzat oso garrantzitsua litzateke Arabako Errioxak bere berezitasuna zaintzeagatik egiten duen ahalegina nazioartean aitortzea.

.- Lehendakari, UNESCOren gaia etorkizun handikoa da; izan ere, Arabako Errioxaren ospeari eta bertako biztanleei eragiten die, eta, horrenbestez, azkenean, baita gu guztioi ere.

Horrelako aitorpen batek, lehenik eta behin, Arabako Errioxaren berezitasuna indartuko luke, baina ondoren, guztiok indartuko gintuzke: Arabako lurraldea eta euskal lurralde osoa.Horregatik,UNESCOren gaia herrialde osoari dagokio, eta bertan esku hartzen ari da Eusko Jaurlaritza, gainerako euskal erakundeekin elkarlanean.

Horiek izan dira Lehendakariaren adierazpenak.Geroago, Ramiro Gonzalez Vicente Arabako diputatu nagusiarekin hitz egiteko aukera izan nuen. Honatx:

Arabako Foru Aldundiak Arabako Errioxan daukan PROIEKTURIK garrantzitsuena.

.- Legegintzalditik geratzen den tarterako (2019ko maiatzaren 26a), zein da Arabako Foru Aldundiak Arabako Errioxan garatu nahi duen proiekturik garrantzitsuena?

Hiru gauza garrantzitsu ditugu buruan, azkenerako gauza berbera direnak.

Lehenik eta behin, Arabako Foru Aldundia lantzen ari den plana aipatuko nuke. Helburua da eskualde hau eskualde bikain bihurtzea ardoaren ekonomiari dagokionez.

Gai horrekin lotuta, beste bi auzi oso garrantzitsu ditugu:batetik, izendapena.Beharrezko urratsak egin behar ditugu Rioja Jatorri Izendapenaren baitan Arabako Errioxa izeneko Jatorri Izendapen propio bat egia bihurtzeko.Posible da, eta egin liteke.

Ez dago inolako lege eragozpenik.Politikaren arloan eta Kontseilu Arautzailean borondatea egonez gero, egingarria da!

.- Zergatik pentsatzen duzu egin litekeela?

Bai, egin liteke.Beste toki batzuetan ere badagoelako horrelakorik.Bordelen, esate baterako.Arabako Foru Aldundiarentzat eta gainerako erakundeentzat funtsezkoa da hori.Gure ardoek bereziak izan behar dute.Kalitate bikaineko ardoak dira, eta jendeak horren berri izan dezan, eta gure ardoak gainerakoetatik bereizteko, ezinbestekoa dugu Jatorri Izendapen propioa.

.- Zer egingo du Arabako Foru Aldundiak Arabako Errioxak jauzi kualitatibo garrantzitsu hori eman dezan?

Munduko eskualde erreferenteen artean pauso hori emateko, benetan garrantzitsua da UNESCOk mundu osoan aitortzea paisaia hau.

Mahasti ezin hobea dugu, nekazariak, ardogile bikainak, egundoko ondarea, eta baita Kultura Paisaia ere.

.- Ikusten dut argi duzula, lehendakariak ere argi daukan bezala, zeinen garrantzitsua den UNESCOren aitorpena.

Jakina. Baina berriz nabarmendu nahiko nuke bi gai horiek lotuta daudela:Jatorri Izendapen propio bat eta UNESCO.Esanahi berbera dute biek: gainerakoengandik bereizi egin behar dugu.Geure burua ezagutarazi behar dugu, eta merezi dugun balioa jaso. Arabako Errioxa bere horretan ezagutu behar du jendeak; hots, Arabako Errioxa gisa.

Gai honetan funtsezkoa da Kultura Paisaiaren auzia.Ondo egin beharreko gauza da.Eta horretan ari gara.Arabako Foru Aldundiaren bultzadarekin ari gara, aldundiak oso argi baitauka bide horretatik ondo goazela.

 

*Kazetaria.